Verloren zelfredzaamheid (19-5-2020)

 

Op www.crisis.nl adviseert de overheid een noodpakket aan te maken om voorbereid te zijn op rampen, calamiteiten of noodsituaties. Ben jij voorbereid op de top 10 bedreigingen (zie verderop in deze post) of is je zelfredzaamheid ver te zoeken?

 

Ik ben 38 en heb geen grote rampen meegemaakt. De laatste oorlog was al 37 jaar afgelopen toen ik geboren werd, en tijdens de enige echte natuurramp in 1953 waren de twee mensen die mij gingen maken nog niet eens geboren. Er zijn wel zaken die indruk gemaakt hebben, zoals de Bijlmerramp en de vuurwerkramp in Enschede, maar het was altijd op afstand zonder directe gevaren voor mijn omgeving of mijzelf. En dan opeens is er een onzichtbaar virus die iedereen dwingt afstand te houden en de hele economie platlegt. Voor het eerst in mijn leven als zondagskind waren de schappen leeg. Nou ja leeg, vooral het brood, de pasta en het wc-papier, maar de shock was niet minder groot. Het lijkt wel oorlog dacht ik toen ik in een lange rij bij de bakker stond in de hoop een bruin brood te bemachtigen. Vooral het hamsteren bleek de oorzaak van de lege schappen en het waren opeens niet alleen hamsterweken bij de AH, maar ook bij de andere supermarkten. Ook online kon ik niet meer rekenen op ‘vandaag besteld is morgen in huis’. Wat een ellende zeg! Maar wat als de distributie wel langdurig verstoord zou raken? Maar wat als dit of een ander virus de hele maatschappij ontwricht? Wat als we langdurig zonder stroom komen te zitten? Dan ben ik mooi klaar met mijn luxe keuken met inductie kookplaten.

Wat heb je nodig volgens de richtlijnen en adviezen van de overheid?

 

  • radio op batterijen
  • zaklamp met extra batterijen
  • EHBO kit
  • lucifers in waterdichte verpakking
  • waxinelichtjes
  • warmhouddekens
  • gereedschapsset
  • waarschuwingsfluitje
  • flessen water en houdbaar eten
  • contant geld en kopieën van identiteitsbewijzen en verzekeringspapieren
  • reservesleutels van huis en auto
  • plattegrond van de omgeving
  • een autokaart en een lijstje met de telefoonnummers van mogelijke opvangadressen
  • desinfecterende handgel
  • verzorgingsartikelen zoals wc-papier
  • zeep en maandverband
  • medicijnen op doktersvoorschrift

Heb jij dit allemaal klaarliggen, en weet je hoe je moet handelen of heb jij net als ik een megalomane Westerse levensstijl achter de rug dat het steeds lastiger voor te stellen is dat er een moment kan komen waarop je op jezelf aangewezen bent? Toen ik vroeger bij mijn oma op bezoek ging had zij weckflessen in de kelder staan waarin de zelfgekweekte groenten bewaard werd. Wie weet nog hoe je moet wekken en hoe je groente moet verbouwen? Dat zou best handig zijn als de elektriciteit uitvalt en de vriezer ontdooit. Hoe meer ik nadenk over mogelijke scenario’s, hoe meer ik tot het inzicht kom dat zelfredzaamheid ver te zoeken is voor velen. Als collectief kunnen we veel. We sturen mensen de ruimte in, we vliegen de hele wereld over, genezen ziektes, staan via internet met iedereen in verbinding, et cetera, maar wie weet nog hoe je een vis vangt en schoonmaakt? Wie weet hoe je moet jagen? Hoe vind je water en hoe zorg je ervoor dat het drinkbaar is, dus ook echt vrij van landbouwchemicaliën, virussen en bacteriën? Wat kun je wel en niet eten uit de natuur? Bij elke vraag komen nieuwe vragen op. Wat voor aas gebruik je om te vissen? Hoe maak je bloem en van daaruit brood en dan zonder elektrische oven? Hoe navigeer je zonder Google Maps? Hoe weet je wat voor weer het gaat worden zonder een weer-app?

 

Op regelmatige basis verschijnt er een lijstje van de WHO, een belangrijke universiteit of denktank met de grootste bedreigingen voor het voortbestaan van de mensheid. In tijden van corona lijkt dit extra relevant, al blijkt dat een pandemie niet eens de top vijf haalt. Zelfs tijdens de lockdown warmt de Aarde onverminderd verder op én blijft de wereldpopulatie groeien. Sinds halverwege de jaren 60 is de wereldbevolking verdubbeld, van 3,5 miljard tot ruim 7 miljard mensen vandaag. De verwachting is dat er rond 2100 zo'n 11 miljard mensen op de wereld wonen. Deze week verscheen er een rapport, getiteld ‘Surviving and Thriving in the 21st Century’. Het is afkomstig van de Commission for the Human Future, die bestaat uit een groep Australische wetenschappers. Zij formuleerden een top 10 van de grootste bedreigingen voor de aarde.

 

1.      Afname van natuurlijke hulpbronnen, met name water

2.      Ineenstorting van ecosystemen en het verlies van biodiversiteit

3.      Groei van de wereldbevolking die de capaciteit van de aarde te boven gaat

4.      Opwarming van de aarde en door mensen veroorzaakte klimaatverandering

5.      Chemische vervuiling van de aarde, met name de atmosfeer en de oceanen

6.      Toenemende voedseltekorten en slechte voedselkwaliteit

7.      Kernwapens en andere massavernietigingswapens

8.      Pandemieën van nieuwe en onbehandelbare ziektes

9.      Machtige nieuwe technologie die we niet onder controle hebben

10.   Nationaal en wereldwijd falen om deze risico’s te begrijpen en preventief te handelen

 

Net iets meer ‘survival skills’ lijken mij wel prettig om jezelf en je naasten te beschermen mochten één of meerdere van bovenstaande bedreigingen werkelijkheid worden. Voor onze voorouders waren het trouwens geen ‘survival skills’ maar gewoon ‘daily life’. Tegenwoordig heb je een totaal andere set van vaardigheden nodig om je weg te vinden in de moderne maatschappij, maar is het niet te veel ten koste gegaan van basis overlevingstechnieken?

 

 

Na schaarste komt geluk (18-4-2020)

 

De maatregelen rondom het Corona virus hebben ons in één klap teruggegeven wat we sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog onopgemerkt achter ons hebben gelaten. Plots zitten we noodgedwongen thuis, zijn er even geen vakanties te boeken, kunnen we geen hapje eten in de stad en vinden we met de kinderen thuis nauwelijks een moment voor onszelf. Ineens moeten we geduldig wachten tot al die dingen die we voor lief namen weer kunnen. Het wachten voedt ons verlangen, dag in dag uit, naar dat wat we even niet kunnen krijgen.

Bij de Albert Heijn staan we in de rij voordat we naar binnen kunnen. Als we dan eindelijk een karretje hebben, hamsteren we producten waarvan we bang zijn dat ze uitverkocht zullen raken. De eerste weken waren de schappen met toiletpapier en pasta zo goed als leeg. Irrationele paniek? Helemaal niet. Gewoon gezonde intuïtie om onze basisbehoeften veilig te stellen. Iets waar we ons al jaren geen zorgen meer over hadden gemaakt.

 

We worden dagelijks gevoed met de laatste Corona statistieken. Overvolle ziekenhuizen. Doden. We maken ons zorgen om onze ouders en grootouders. Wat als zij getroffen worden door het virus? Zal het wel goed met ze gaan in deze tijd van eenzaamheid en afzondering? Plotseling is gezond oud worden geen recht meer maar alleen iets waar je op kunt hopen. 

Ineens zijn we niet meer zeker over de fundamentele lagen van de piramide van Maslow: de (1) behoefte aan eten & drinken, (2) de behoefte aan veiligheid en (3) de behoefte aan sociaal contact. Behoeften die we in onze welvaart al lang als een gegeven recht waren gaan beschouwen. Het Corona virus en de maatregelen eromheen hebben onze wereld op z’n kop gezet.

 

Maar er is hoop. Want stiekem waren we ons al lang gaan beseffen dat we van een overvloed aan welvaart helemaal niet perse gelukkiger worden. Integendeel. Er is niks saaier dan een leven waarin een mens zich om niets druk hoeft te maken. Schaarste en uitdaging brengen kracht, creativiteit en gedrevenheid in ons naar boven. Kijk maar om je heen naar alle mooie, creatieve initiatieven. Ze laten ons zien dat we veel wendbaarder zijn dan we van onszelf wisten. En in tijden van schaarste en uitdaging is er ruimte voor een van de mooiste gevoelens die mensen op de been houdt: hoop.

 

Want dat eerste moment straks waarop onze kinderen weer naar school kunnen en met hun vriendjes en vriendinnetjes kunnen spelen, die eerste dag waarop we weer naar kantoor kunnen, die eerste vrijdagmiddag borrel waarop we schouder aan schouder staan met onze vrienden, dat eerste dinertje in de stad en dat eerste festival waar we dansen tot de zon weer opkomt: ze zullen het wachten dubbel en dwars waard zijn. Opa en oma leerden het ons vroeger al: hoe langer je op iets moet wachten, hoe meer plezier het brengt als je het eindelijk hebt. Na schaarste komt geluk.

 

 

 

 

 

Over ons

Rik Duursma (38) en Victor Kas (37) zijn sinds hun studie psychologie gefascineerd door de primitieve mens in ons. Ze zijn gespecialiseerd in persoonlijke ontwikkeling en hebben samen verschillende kanotochten gemaakt door Zweden en Noorwegen. Hun missie is mensen inspireren om in contact te komen met hun primitieve zelf. 

Stuur ons een bericht op: info@echtwilt.nl

Deel onze site: